
ގައުމު އިސްކުރާނީ ކޮން އިރަކުން؟ ކެޕްޓަން މައުމޫނުގެ ސުވާލު، ސިޔާސީ މަސްރަހު ގުޑުވާލައިފި
ތައާރަފް
މިފްލުން ދިވެހިރާއްޖޭގެ ސިޔާސީ މަސްރަހަށް ކެޕްޓަން މައުމޫން ފާޅުކުރެއްވި ހޫނު ސުވާލަކުން ވަރަށް ބޮޑު ގުޑުމެއް އެޅިއްޖެއެވެ. 'ޖީބަށް ވަންނަ ބޮޑު ލާރިއަށް ވުރެ ގައުމު އިސްކުރާނީ ކޮން އިރަކު؟' މި ސުވާލަކީ ގިނަ ދުވަހު ރައްޔިތުންގެ ހިތްތަކުގައި ބޮޑުވެފައިވާ ކަންބޮޑުވުންތަކެއްގެ ތަރުޖަމާ ކަމަށް ގިނަ ބަޔަކު ދެކެއެވެ. ދިވެހި ސިޔާސީ މަސްރަހުގައި، މަގާމާއި ބާރުގެ ބޭނުންކޮށްގެން އަމިއްލަ ފައިދާ ހޯދުމުގެ ޝަކުވާތައް އިތުރުވަމުންދާ މި ދަނޑިވަޅުގައި، މިފަދަ ބާރުގަދަ ސުވާލެއް ކުރެއްވުމަކީ، ގައުމީ މަސްލަހަތު ރައްކާތެރިކުރުމުގެ މުހިންމުކަން އަލުން ހަނދާންކޮށްދޭ ކަމެކެވެ. މި ސުވާލުން ސިޔާސީ ފަރާތްތަކާއި، އާންމު ރައްޔިތުންގެ މެދުގައި ވެސް ވަނީ ފުން ވިސްނުމަކަށް މަގުފަހިކޮށްފައެވެ.
ސުވާލުގެ ބަރުދަން
ދިވެހިރާއްޖޭގެ ތާރީޚީ މުހިންމު ދައުރުތަކެއްގައި ޚިދުމަތް ކުރައްވާފައިވާ ކެޕްޓަން މައުމޫނު މިފަދަ ސުވާލެއް ކުރެއްވުމަކީ، ހަމައެކަނި ފަރުދީ ޝުޢޫރެއް ނޫނެވެ. އެއީ ގައުމުގެ އެތެރޭގައި ހިނގާ ކަންކަމުގެ މައްޗަށް އަލިއަޅުވާލާ، ފުން މާނައެއް އެކުލެވޭ ބަހެކެވެ. ދިގު މުއްދަތަކަށް ދިވެހި ސިޔާސީ މަސްރަހުގައި ހަރަކާތްތެރިވެވަޑައިގެންފައިވާ ބޭފުޅެއްގެ ހައިސިއްޔަތުން، ކެޕްޓަން މައުމޫނު މިފަދަ ސުވާލެއް ކުރެއްވުމަކީ، ގައުމީ މަސްލަހަތު ހިފެހެއްޓުމުގައި ދިމާވާ ގޮންޖެހުންތަކާއި، ސިޔާސީ ނިންމުންތަކުގައި އަމިއްލަ އެދުންތަކަށް އިސްކަންދެވޭ މިންވަރުގެ މައްޗަށް އުފެދިފައިވާ ކަންބޮޑުވުންތަކުގެ ތެރެއިން އުފެދުނު ސުވާލެއް ކަމަށް ބެލެވެއެވެ. މި ސުވާލު ގުޅިފައިވަނީ، ކޮރަޕްޝަން އާއި ނާޖާއިޒު ފައިދާގެ މައްސަލަތަކާއި، ގައުމީ ވަސީލަތްތައް އަމިއްލަ ފައިދާއަށް ބޭނުންކުރުމުގެ ޝަކުވާތަކާއި، ސިޔާސީ ނިންމުންތައް ގައުމަށް ވުރެ ފަރުދީ މަންފާއަށް ބުރަވާ މައްސަލަތަކާއެވެ. މިފަދަ ސުވާލަކުން، ގައުމުގެ ހެޔޮއެދޭ ހުރިހާ ފަރާތްތަކަށް ވެސް ވަނީ ވިސްނާލުމަށް މަގުފަހިކޮށްފައެވެ.
ރައްޔިތުންގެ ކަންބޮޑުވުން
ޢާންމު ރައްޔިތުންގެ މެދުގައިވެސް މި ސުވާލު ވަރަށް ބޮޑަށް ދައުރުވަމުންދެއެވެ. ގައުމުގެ ތަރައްޤީއަށް ކުރާ މަސައްކަތްތަކުގައި، ކޮރަޕްޝަން އާއި ނާޖާއިޒު ފައިދާގެ މައްސަލަތައް ހުރަހަކަށް ވެފައިވާކަން ގިނަ ބަޔަކު ގަބޫލުކުރެއެވެ. މަޝްރޫޢުތައް ހިންގުމުގައި ހާމަކަން ކުޑަވުމާއި، ބަޖެޓުގެ ބޭނުން ނުގޮތުގައި ކުރުމާއި، ގާނޫނީ ހުދޫދުތައް ފަހަނައަޅާ ދިއުންފަދަ ކަންކަމުގެ ސަބަބުން، ރައްޔިތުންގެ އިތުބާރު ވެސް ވަނީ ކުޑަވެފައެވެ. ސިޔާސީ ލީޑަރުންނާއި މަގާމުތަކުގައި ތިއްބަވާ ފަރާތްތަކުން ގައުމީ މަސްލަހަތަށް އިސްކަންދިނުމުގެ ބަދަލުގައި، އަމިއްލަ ފައިދާއަށް އިސްކަންދިނުމަކީ، ދިގުދެމިގެންދާ މައްސަލައެއްގެ ގޮތުގައި ފާހަގަކުރެވެއެވެ. މިކަމުގެ ސަބަބުން ގައުމުގެ ތަރައްޤީއަށް ހުރަސްއެޅި، މުޖުތަމައީ ހަމަޖެހުމާއި، އިޤްތިޞާދީ ކުރިއެރުމަށް ވެސް ނޭދެވޭ އަސަރުތަކެއް ކުރެއެވެ. އަދި ޑިމޮކްރެސީގެ އަސާސްތައް ބަލިކަށިވެ، ދައުލަތުގެ މުއައްސަސާތަކުގެ ހައިބަތު ކުޑަވެއެވެ.
ކުރިމަގަށް ގޮވާލުން
ކެޕްޓަން މައުމޫނުގެ ސުވާލަކީ ހަމައެކަނި ސުވާލެއް ނޫނެވެ. އެއީ ޒިންމާދާރުވުމަށާއި، ދުރު ރާސްތާގެ ގައުމީ މަސްލަހަތަށް އިސްކަންދިނުމަށް ކުރާ ގޮވާލުމެކެވެ. މި ސުވާލުން ގޮވާލަނީ، ސިޔާސީ ނިންމުންތަކުގައި، އަމިއްލަ މަސްލަހަތާއި، ވަކި ބަޔެއްގެ މަސްލަހަތަށް ވުރެ، ގައުމުގެ އެންމެހާ ރައްޔިތުންގެ މަސްލަހަތަށް އިސްކަންދިނުމަށެވެ. ގާނޫނީ ހުދޫދުތަކުގެ ތެރެއިން ވިޔަސް، ނުވަތަ އަޚްލާގީ ގޮތުން ވިޔަސް، އަމިއްލަ އެދުމަށް ވުރެ ގައުމީ މަސްލަހަތު އިސްކުރުމުގެ މުހިންމުކަން މިވަނީ އަލުން އެންމެންގެ ސަމާލުކަމަށް ގެނެސްފައެވެ. މިކަމަށްޓަކައި، ދައުލަތުގެ ހިންގުން ހަރުދަނާކޮށް، ހާމަކަން ބޮޑުކޮށް، ކޮރަޕްޝަނަށް ފުރުސަތު ނުދިނުމަށް އަޒުމު ކަނޑައަޅަން ޖެހެއެވެ. ލީޑަރުންނަކީ ހަމައެކަނި ބަސްބުނާ ބަޔަކަށް ވުމުގެ ބަދަލުގައި، އަމަލުން ނަމޫނާ ދައްކާ ބަޔަކަށް ވާންޖެހެއެވެ. ސިޔާސީ މަސްރަހަށް އަންނަ ކޮންމެ ބަދަލެއްގައިވެސް، އެންމެ އިސްކީ ގައުމަށް ލިބޭނެ ފައިދާއެއްކަން، އަދި އާންމު ރައްޔިތުންގެ ދިރިއުޅުން ރަނގަޅުކުރުން ކަމަށް ވާންޖެހޭނެއެވެ.
ނިންމުން
ގައުމު އިސްކުރާނެ ކޮން އިރަކުތޯ ކުރެއްވި މި ސުވާލަށް ހަރުދަނާ ޖަވާބެއް ލިބެންދެން، މި މައްސަލަ ދިވެހި މުޖުތަމައުގައި ބޮޑު ސުވާލެއްގެ ގޮތުގައި ދެމިހުންނާނެއެވެ. މި ސުވާލުގެ ޖަވާބު އެކަށީގެންވާ ގޮތެއްގައި ދެވިއްޖެނަމަ، ދިވެހިރާއްޖެއަށް އުޖާލާ މުސްތަގުބަލެއް ބިނާކުރުމުގެ މަގު ފަހިވެގެންދާނެއެވެ. ލީޑަރުންނާއި، ސިޔާސީ ފަރާތްތަކުން، އަދި ކޮންމެ ރައްޔިތަކުވެސް މި ސުވާލަށް ޖަވާބުދޭން މަސައްކަތް ކުރުމަކީ، ދިވެހިރާއްޖޭގެ ދިގުދެމިގެންދާ ތަރައްޤީއަށް ކޮންމެހެން ބޭނުންވާ ކަމެކެވެ. ގައުމީ މަސްލަހަތަށް އިސްކަންދީ، އަމިއްލަ އެދުންތަކަށް ފަސްދީ، އިޚްލާސްތެރިކަމާއެކު ގައުމަށް ޚިދުމަތް ކުރުމުގެ ރޫހު އަލުން އާލާކުރުމަށް މި ސުވާލު ބާރު އަޅައެވެ. މިފަދަ ރޫހެއްގައި މަސައްކަތް ކުރެވޭނެނަމަ، ދިވެހިރާއްޖެއަށް ކުރިއެރުމާއި ހަމަޖެހުން ލިބިގެންދާނެކަން ކަށަވަރެވެ।

