ޣައްޒާގެ ހާލަތު: ތާރީޚުގެ ސަފްހާތަކަށް ލިޔެވޭނެ ކަންކަން

ޣައްޒާގެ ރައްޔިތުންނަށް ދިމާވެފައިވާ އިންސާނިއްޔަތާ ޚިލާފު ނުރައްކާތެރި ހާލަތަކީ މުޅި ދުނިޔެއަށް ހުށަހެޅިފައިވާ ބޮޑު ސުވާލެކެވެ. ދިގު މުއްދަތަކަށް ހަނގުރާމައިގެ ތެރޭގައި ތިބެން ޖެހިފައިވާ ޣައްޒާގެ ރައްޔިތުންނަށް ދިރިއުޅުމުގެ އަސާސީ ޚިދުމަތްތައް ނުލިބުމުގެ ސަބަބުން، އެތައް ބަޔަކު ކަރުހިއްކައިގެންނާއި ބަނޑަށް މަރުވަމުންދާ މަންޒަރު ފެންނަ އިރު، މުސްލިމް އުންމަތުގެ ބޮޑެތި ޤައުމުތަކުގެ ދައުރު މިކަމުގައި ބޮޑުވެފައިވާކަން ފާހަގަކުރެވެއެވެ. ތާރީޚުގެ ސަފްހާތަކުން މިދުވަސްވަރު ފާހަގަކުރެވޭނީ ކޮން ގޮތަކަށްތޯ މިއަދު ސުވާލު އުފެދެއެވެ.

މިޞްރު ކަހަލަ ބޮޑު މުސްލިމް ޤައުމަކަށް ނީލަ ކޯރުގެ ބޮޑު ބައެއް ލިބިފައި އޮއްވާ، ކައިރީގައިވާ ޣައްޒާގެ ރައްޔިތުންނަށް ބޯފެން ނުލިބި ކަރުހިއްކައިގެން މަރުވާ މަންޒަރު، އިންސާނިއްޔަތުގެ ކޮނޑުގައި ޖެހޭނެ ތާރީޚީ ކުށެއްގެ ގޮތުގައި ފަހުގެ ތާރީޚުތަކުގައި ލިޔެވޭނެއެވެ. މިޞްރު އަކީ ޣައްޒާގެ ބައެއް ސަރަހައްދުތަކާއި ސީދާ ބޯޑަރު ހިއްސާކުރާ ޤައުމެކެވެ. ފެނަކީ ދިރިހުރުމުގެ އެންމެ އަސާސީ އެއް ބޭނުމެވެ. އެހެންނަމަވެސް، ޣައްޒާގައި ބޯފެނުގެ ކާރިސާ ވަނީ ނުރައްކާތެރި ހާލަތަކަށް ގޮސްފައެވެ. ސާފު ބޯފެން ނުލިބި އެތައް ކުޑަކުދިންނާއި ބޮޑެތި މީހުން މަރުވަމުންދާއިރު، ބައިނަލްއަޤުވާމީ މުޖުތަމަޢުންނާއި ޚާއްޞަކޮށް މުސްލިމް ޤައުމުތަކުން މިކަމަށް އަޅާލުން ކުޑަވުމަކީ ކަންބޮޑުވާން ޖެހޭ ކަމެކެވެ. ނީލަ ކޯރުގެ ފެން ބޭނުންކޮށްގެން ދަނޑުވެރިކަމާއި އެހެނިހެން ބޭނުންތަކަށް ބޭނުންކުރަމުންދާއިރު، ކައިރީގައިވާ އަވަށްޓެރިން ކަރުހިއްކައިގެން މަރުވާން ދޫކޮށްލުމަކީ ސުވާލު އުފެދޭ ކަމެކެވެ.

ސައޫދީ އަރަބިއްޔާ، ޔޫއޭއީ އަދި ޤަޠަރު ކަހަލަ ތެލުން މުއްސަނދި މުސްލިމް ޤައުމުތަކަށް ތެޔޮކަނޑުތަކެއް ލިބިފައިވާއިރު، ޣައްޒާގެ ހޮސްޕިޓަލްތަކާއި އެމްބިއުލާންސްތަކަށް ބޭނުންވާ އެންމެ ކުޑަ ތެޔޮކޮޅެއް ނުލިބި ހިފެހެއްޓިފައިވާ މަންޒަރު ވެސް ތާރީޚުގެ ސަފްހާތަކުން ލިޔެވޭނެއެވެ. ހަނގުރާމައިގެ ސަބަބުން ޒަޚަމްވާ މީހުންނާއި ބަލިމީހުންނަށް ފަރުވާދިނުމަށް ހޮސްޕިޓަލްތަކަށް ތެލަކީ ވަރަށް މުހިންމު އެއްޗެކެވެ. ކަރަންޓުގެ ޚިދުމަތް ކެނޑިފައިވާ މި ދަނޑިވަޅުގައި، ޖެނެރޭޓަރުތައް ހިންގަން ތެޔޮ ވަރަށް ބޮޑަށް ބޭނުންވެއެވެ. ތެޔޮ ނުލިބުމުގެ ސަބަބުން އޮޕަރޭޝަންތައް ކުރުމަށް ދަތިވެ، ބަލިމީހުންގެ ފުރާނައަށް ނުރައްކާވާ މަންޒަރު ދުނިޔެއަށް ފެންނަމުންދާއިރު، ތެޔޮ އުފައްދާ މުސްލިމް ޤައުމުތަކުގެ ބައެއް ފަރާތްތަކުގެ މިސްރާބު ހުރީ ކޮން ދިމާލަކަށްތޯ ސުވާލު އުފެދެއެވެ.

50 މިލިއަނަށް ވުރެ ގިނަ ސިފައިންނާއި ބޮޑެތި އަސްކަރީ ބާރުތަކެއް މުސްލިމް އުންމަތުގެ އަތުގައި ހުރި ނަމަވެސް، ޣައްޒާއަށް އެންމެ ސިފައިންގެ މީހަކުވެސް ނުފޮނުވައި، އެތަނުގައި ހިންގާ ނަސްލު ނައްތާލުމުގެ ޖަރީމާ ބަލަން ތިބި ވާހަކަ ވެސް ތާރީޚުގެ ސަފްހާތަކުގައި ލިޔެވޭނެއެވެ. މިކަމަކީ ބައިނަލްއަޤުވާމީ ޤާނޫނުތަކާއި އިންސާނީ ހައްޤުތަކުގެ ތަފާތުކުރުމުގެ މައްސަލައެއްގެ ގޮތުގައި ފާހަގަކުރެވެއެވެ. ޣައްޒާގެ ރައްޔިތުންނަށް ދިމާވެފައިވާ ހާލަތަކީ އެކަނި ފަލަސްތީނުގެ މައްސަލައެއް ނޫނެވެ؛ އެއީ މުޅި މުސްލިމް އުންމަތާއި އިންސާނިއްޔަތަށް ކުރިމަތިވެފައިވާ ގޮންޖެހުމެކެވެ. އަސްކަރީ ބާރުވެރިކަން ހުރި ނަމަވެސް، އެ ބާރުން ހައްޤު ރައްކާތެރިކޮށް، އަނިޔާވެރިކަން ހުއްޓުވުމަށް ފިޔަވަޅު ނޭޅުމަކީ ނުހަނު ކަންބޮޑުވާންޖެހޭ ކަމެކެވެ.

މިފަދަ ނާޒުކު ދަނޑިވަޅެއްގައި، މުސްލިމް ޤައުމުތަކުގެ މެދުގައި އޮންނަންޖެހޭ އެއްބައިވަންތަކަމާއި އެއްބާރުލުމުގެ ރޫޙު ވަރަށް ބޮޑަށް ފަނޑުވެފައިވާކަން ފެނެއެވެ. ޣައްޒާގެ ރައްޔިތުންގެ ވޭނާއި ހިތްދަތިކަން، މުޅި ދުނިޔެއަށް ފެންނަ ގޮތަށް ހާމަވެފައިވާއިރުވެސް، މި ހާލަތު ބަދަލުކުރުމަށްޓަކައި އެއްވެސް ފިޔަވަޅެއް އެޅިފައި ނުވުމަކީ ފަހުގެ ތާރީޚުތަކުގައި ބޮޑު ސުވާލުތަކެއް އުފައްދާނެ ކަމެކެވެ. މިހާރުގެ ޖީލުތަކުގެ ކުރިމަތީގައި އޮތް މި ހާލަތަކީ، އުންމަތުގެ މުސްތަޤުބަލާއި، އިންސާނިއްޔަތުގެ އަގުތައް ކިހާވަރަކަށް ދެމިހުރިކަން ކަށަވަރުކޮށްދޭނެ މަންޒަރެކެވެ. ތާރީޚު ލިޔާނެއެވެ؛ އަދި އެއީ ހަމަ އެކަނި ޣައްޒާގެ ވާހަކައެއް ނޫނެވެ، އެއީ އޭގެ ވަށައިގެންވާ ދުނިޔެ، ޚާއްސަކޮށް މުސްލިމް އުންމަތް، މި ހާލަތާ ކުރިމަތިލި ގޮތުގެ ވާހަކައެވެ.

އެހެންކަމުން، ޣައްޒާގެ ރައްޔިތުންނަށް މި ދިމާވެފައިވާ ހާލަތަކީ، ހަމަ އެކަނި އިންސާނީ ކާރިސާއެއްގެ ގޮތުގައި ނުބެލެވި، ތާރީޚީ ގޮތުން މުސްލިމް އުންމަތުގެ އެއްބައިވަންތަކަމާއި، ރޫޙު އޮތް މިންވަރު ދައްކުވައިދޭ ކަމެއްގެ ގޮތުގައި ފާހަގަކުރެވޭނެއެވެ. މިޞްރުގައި ނީލަ ކޯރު އޮއްވާ، ސައޫދީ އަރަބިއްޔާއާއި ޔޫއޭއީ އަދި ޤަޠަރުގައި ތެލުގެ ބޮޑެތި މަހާސާގަރުތައް ހުރި އިރުވެސް، އަދި 50 މިލިއަނަށްވުރެ ގިނަ ސިފައިން ތިބި ނަމަވެސް، ޣައްޒާގެ ރައްޔިތުންނަށް ދިމާވެފައިވާ ހާލަތަށް ބަދަލެއް ނުގެނެވި، ނަސްލު ނައްތާލުމުގެ ޖަރީމާ ހިނގަމުންދާ މަންޒަރު ފެނުމަކީ، އަޅުގަނޑުމެން އެންމެން ވިސްނާ ފިކުރުކުރަން ޖެހޭ ކަމެކެވެ. ތާރީޚުގެ ސަފްހާތައް ހުޅުވޭ ހިނދު، މިއަދުގެ ޖީލުތަކުން މިކަމަށް ދިން އިޖާބައިގެ ވާހަކަ ލިޔެވޭނެއެވެ.