އީރާނާއި އެމެރިކާ/އިސްރާއީލް ހަނގުރާމަ: އިޓަލީގެ ބައިވެރިވުމެއް ނޯންނާނެ ކަމަށް މެލޯނީ
އިޓަލީގެ ބޮޑުވަޒީރު ޖިއޯޖިއާ މެލޯނީ ވިދާޅުވެފައިވަނީ އީރާނާއި ދެކޮޅަށް އެމެރިކާ އާއި އިސްރާއީލުން ކުރަމުންދާ ހަނގުރާމައިގައި އިޓަލީ ބައިވެރިނުވާނެ ކަމަށާއި، ހަނގުރާމައަށް ވަންނަން ބޭނުން ނުވާ ކަމަށެވެ. ސެނެޓުގައި ވާހަކަ ދައްކަވަމުން މެލޯނީ ދެއްކެވި މި ވާހަކަފުޅަކީ މި ސަރަހައްދުގައި ހިނގަމުންދާ ކަންކަމާ ގުޅިގެން ޔޫރަޕުގެ ބޮޑު ގައުމެއްގެ ލީޑަރެއްގެ ފަރާތުން ނުކުތް ވަރަށް މުހިންމު ބަސްފުޅެކެވެ. މެލޯނީ ވަނީ މިއީ ފާއިތުވި ދިހަވަރަކަށް އަހަރު ތެރޭގައި ދިމާވި އެންމެ ޙައްސާސް މައްސަލަ ކަމަށް ސިފަކުރައްވައި، މިކަމަށް “ސީރިއަސް ފިޔަވަޅުތަކެއް އަޅަން ޖެހޭ” ކަމަށް ވެސް ވިދާޅުވެފައެވެ. މި ބަސްފުޅުތަކުން ދައްކުވައިދެނީ އިޓަލީއިން އޮނަރެއްގެ ގޮތުގައި ނަމަވެސް މިފަދަ ހަނގުރާމައެއްގައި ބައިވެރިވުމަށް ނުރުހުންވާކަމާއި، ސަރަހައްދީ ހަމަޖެހުމަށް ދެވޭ އިސްކަން ބޮޑުކަމެވެ.
މެދުއިރުމަތީގައި ސިޔާސީ ހަމަނުޖެހުންތައް އިތުރުވެ، އީރާނާއި އިސްރާއީލާ ދެމެދު ހަނގުރާމަ ކުރިއަށްދާ ދަނޑިވަޅެއްގައި މެލޯނީގެ މި ބަސްފުޅުތަކަށް ޚާއްސަ ސަމާލުކަމެއް ލިބެއެވެ. ޚާއްސަކޮށް، އީރާނުގެ ނިއުކްލިއަރ ޕްރޮގްރާމާއި ސަރަހައްދީ ނުފޫޒާ ގުޅިގެން އިސްރާއީލާއި އެމެރިކާއިން ދަނީ ބޮޑެތި ކަންބޮޑުވުންތައް ފާޅުކުރަމުންނެވެ. އަދި މިފަހަރުގެ ހަމަނުޖެހުންތައް ފެށިފައިވަނީ ގާޒާ ހަނގުރާމައިގެ ތެރެއިން، ދެގައުމުގެ މެދުގައި ވަރުގަދަ ހަމަލާތަކެއް ބަދަލުކުރެވުނު ފަހުންނެވެ. އެމެރިކާއަކީ އިސްރާއީލުގެ އެންމެ ބޮޑު އެއް ސަޕޯޓަރެވެ. އަދި އީރާނުގެ ނުފޫޒު މި ސަރަހައްދުގައި އިތުރުވަމުންދާ ކަމަށް ބުނެ އެމެރިކާއިން އީރާނަށް ދަނީ ފިއްތުންތައް ކުރިމަތިކުރުވަމުންނެވެ. މިފަދަ ނާޒުކު ހާލަތެއްގައި، އިޓަލީ ފަދަ ޔޫރަޕުގެ ބޮޑު ގައުމެއްގެ ބޮޑުވަޒީރު، ހަނގުރާމައެއްގައި ބައިވެރިނުވާނެކަމަށް ބުނުމަކީ، ގައުމުގެ ބައިނަލްއަޤްވާމީ ގުޅުންތަކާއި، ސަރަހައްދީ ސުލްހައަށް އިސްކަންދޭކަން ދައްކުވައިދޭ ކަމެކެވެ. އިޓަލީއަކީ ޔޫރަޕިއަން ޔޫނިއަން އަދި ނޭޓޯގެ މެމްބަރު ގައުމެކެވެ. އެހެންކަމުން، މިފަދަ މައްސަލައެއްގައި އިޓަލީގެ ސްޓޭންޑަކީ ވަރަށް މުހިންމު ސިޔާސީ މެސެޖެއް ކަމުގައި ބެލެވެއެވެ.
އިޓަލީގެ ޚާރިޖީ ސިޔާސަތުގައި އަބަދުވެސް ސުލްހަ މަސަލަސްކަމާއި، ޑިޕްލޮމެޓިކް ހައްލުތަކަށް އިސްކަންދެއެވެ. ޚާއްސަކޮށް މެދުއިރުމައްޗާއި މެޑިޓެރޭނިއަން ސަރަހައްދުގެ ހަމަޖެހުމަކީ އިޓަލީއަށް ވަރަށް މުހިންމު ކަމެކެވެ. ސަބަބަކީ އެ ސަރަހައްދުގައި ހަމަނުޖެހުންތައް އިތުރުވެއްޖެނަމަ، އިޓަލީގެ އިގްތިސާދަށް ވެސް އަސަރުކޮށްފާނެތީއެވެ. މިސަރަހައްދުން އިޓަލީއަށް ހަކަތައާއި އެހެނިހެން މުހިންމު ވަސީލަތްތައް ލިބެއެވެ. އެހެންކަމުން، މިސަރަހައްދުގެ ހަމަޖެހުމަކީ އިޓަލީގެ އިގްތިސާދީ ސަލާމަތަށް ވެސް މުހިންމު ކަމެކެވެ. މެލޯނީގެ މި ބަސްފުޅުތަކުން ދޭހަވަނީ، އިޓަލީއިން އެމެރިކާ އަދި ނޭޓޯގެ އެހެން އެކުވެރިންނާއެކު ދިފާއީ ގުޅުންތައް ބަދަހިކުރަމުން ދިޔަ ނަމަވެސް، ހަމަނުޖެހުންތައް ހައްލުކުރުމަށްޓަކައި އަސްކަރީ ބާރުގެ ބަދަލުގައި، ޑިޕްލޮމެޓިކް އަދި ސިޔާސީ މަސައްކަތްތަކަށް އިސްކަންދޭން ބޭނުންވާ ކަމެވެ. މިކަމަކީ ޔޫރަޕުގެ އެހެން ގައުމުތަކަށް ވެސް ނަމޫނާއަކަށް ވެދާނެ ކަމެކެވެ. ސަބަބަކީ، މެދުއިރުމަތީގައި ހަނގުރާމައެއް ފުޅާވެއްޖެނަމަ، އެތައް ބަޔަކު ހާލުގައި ޖެހި، ޔޫރަޕަށް އިގްތިސާދީ އަދި ސިޔާސީ ގޮތުން ނޭދެވޭ އަސަރުތަކެއް ކުރާނެތީއެވެ.
މެލޯނީ ވަނީ، މިކަމަށް “ސީރިއަސް ފިޔަވަޅުތަކެއް އަޅަން ޖެހޭ” ކަމަށް ބަޔާންކުރައްވާފައެވެ. މި "ސީރިއަސް ފިޔަވަޅުތައް" ކަމަށް ބުނެފައިވަނީ ކޮންކަހަލަ ފިޔަވަޅުތަކެއްކަން މާ ސާފުކޮށް ވިދާޅުވެފައިނުވާ ނަމަވެސް، އޭގެން ދޭހަވަނީ، ހަމައެކަނި އަސްކަރީ ނޫން ގޮތްގޮތުން ވެސް މި މައްސަލަ ހައްލުކުރުމަށް މަސައްކަތްކުރަން ޖެހޭނެ ކަމެވެ. ބައިނަލްއަޤްވާމީ މުޖުތަމަޢުން ގުޅިގެން، ޑިޕްލޮމެޓިކް މަޝްވަރާތަކަށް މަގުފަހިކޮށް، ހަމަނުޖެހުންތަކަށް ނިމުމެއް ގެނައުމަށްޓަކައި، ހަރުދަނާ ފިޔަވަޅުތަކެއް އެޅުމަށް ގޮވާލުމަކީ، އިޓަލީގެ ލީޑަރުގެ މި ބަސްފުޅުތަކުގެ އެންމެ މުހިންމު އެއް ކަމެވެ. އީރާނާއި އިސްރާއީލާ ދެމެދު ހިނގަމުންދާ ހަމަނުޖެހުންތައް އިތުރުވިޔަ ނުދިނުމަށްޓަކައި، ދުނިޔޭގެ ބާރުތަކުން ގުޅިގެން މަސައްކަތްކުރުމުގެ މުހިންމުކަން މެލޯނީ ވަނީ ފާހަގަކުރައްވާފައެވެ. ޚާއްސަކޮށް، ޔޫރަޕިއަން ޔޫނިއަންގެ މެމްބަރު ގައުމެއްގެ ހައިސިއްޔަތުން އިޓަލީއަށް މިކަމުގައި މުހިންމު ދައުރެއް އަދާކުރެވިދާނެއެވެ. އެއީ މެދުއިރުމަތީގެ ހަމަނުޖެހުންތަކަށް ސުލްހަވެރި ހައްލެއް ހޯދުމަށް މަސައްކަތްކުރުމަށްޓަކައެވެ.
އިޓަލީގެ ބޮޑުވަޒީރު ޖިއޯޖިއާ މެލޯނީގެ މި ބަސްފުޅުތަކުން ދައްކުވައިދެނީ، މެދުއިރުމަތީގެ ހާލަތު އިތުރަށް ގޯސްވެދާނެ ކަމުގެ ކަންބޮޑުވުންތަކެކެވެ. އަދި މިކަމަށް އަސްކަރީ ހައްލެއް ހޯދުމުގެ ބަދަލުގައި، ޑިޕްލޮމެޓިކް އަދި ސިޔާސީ މަޝްވަރާތަކަށް އިސްކަންދިނުމުގެ މުހިންމުކަމެވެ. އިޓަލީގެ ސްޓޭންޑަކީ، މެދުއިރުމަތީގައި ސުލްހަ އާއި ހަމަޖެހުން ގާއިމުކުރުމަށް، ބައިނަލްއަޤްވާމީ މުޖުތަމަޢުގެ ބައިވެރިވުމާއެކު މަސައްކަތްކުރުމަށް ދެވޭ ވަރުގަދަ މެސެޖެކެވެ. މިއީ ހަމައެކަނި އިޓަލީއަށް ހެޔޮނުކުންނާނެ ކަމެއް ނޫން؛ އެކަމަކު މުޅި ޔޫރަޕާއި ދުނިޔޭގެ ސުލްހައަށް ވެސް ފައިދާކުރަނިވި ކަމެއް ކަމަށް ބެލެވެއެވެ. މިފަދަ ނާޒުކު ދަނޑިވަޅެއްގައި، ގައުމުތަކުގެ މަސްލަހަތުތައް ދެމެދުގައި ހަމަހިފަހައްޓައިގެން، ދުރު ރާސްތާ ބޭނުންތަކަށް އިސްކަންދިނުމަކީ ކޮންމެހެން ކުރަންޖެހޭ ކަމެކެވެ.
